Hoa Văn
Trong Ỷ Thiên Đồ Long Ký của Kim Dung, bối cảnh võ lâm được đặt vào cuối thời nhà Nguyên, khi thiên hạ đại loạn, triều đình thối nát và bách tính lầm than. Khác với những tác phẩm trước tập trung vào một vài môn phái nhất định, Ỷ Thiên Đồ Long Ký khắc họa một bức tranh giang hồ rất rộng lớn, phức tạp với hàng chục môn phái, bang hội đan xen ân oán. Cuộc chiến không chỉ xoay quanh đao Đồ Long và kiếm Ỷ Thiên với tham vọng "Võ lâm chí tôn", mà còn là cuộc đấu tranh tư tưởng gay gắt giữa "Chính đạo" và "Tà đạo", giữa lợi ích môn phái và đại nghĩa quốc gia.
Trong bài viết này, tại hạ giới thiệu sơ nét các môn phái, bang hội trong thế giới Ỷ thiên đồ lòng ký để các fan dễ nắm hơn.
Top 5 môn phái lớn mạnh và ảnh hưởng nhất
Dựa trên thực lực võ công, nhân số, và tầm ảnh hưởng đến thế cục thiên hạ, ba thế lực đứng đầu chắc chắn là Minh Giáo, Thiếu Lâm và Võ Đang.
1. Minh Giáo (Ma Giáo) – Ngọn lửa sinh sinh bất diệt
Nguồn gốc từ Ba Tư truyền sang Trung Thổ, Minh Giáo bị triều đình phong kiến đàn áp và các môn phái trung nguyên coi là "tà ma ngoại đạo". Tuy nhiên, tôn chỉ thực sự của họ là hành thiện trừ ác, cứu giúp bách tính và lật đổ ách thống trị của ngoại tộc (người Mông Cổ).
Đây là một đế chế thu nhỏ. Dưới Giáo chủ là Tả - Hữu Quang Minh Sứ Giả (Dương Tiêu, Phạm Dao), Tứ Đại Hộ Giáo Pháp Vương "Tử, Bạch, Kim, Thanh" (Tử Sam Long Vương, Bạch Mi Ưng Vương, Kim Mao Sư Vương, Thanh Dực Bức Vương). Trợ giúp có Ngũ Tản Nhân và đội quân tinh nhuệ Ngũ Hành Kỳ (Nhuệ Kim, Cự Mộc, Hồng Thủy, Liệt Hỏa, Hậu Thổ) chuyên tác chiến quy mô lớn.
* Nhân vật & Sự kiện tiêu biểu:
Trương Vô Kỵ vươn lên làm Giáo chủ đời thứ 34, giải cứu Minh Giáo khỏi họa diệt vong trên Quang Minh Đỉnh trước sự vây công của Lục đại môn phái. Dưới sự lãnh đạo của chàng, Minh Giáo rũ bỏ ân oán giang hồ, tập hợp các tướng lĩnh như Chu Nguyên Chương, Từ Đạt, Thường Ngộ Xuân khởi nghĩa đánh đuổi quân Nguyên, lập nên nhà Minh.
Minh Giáo đại diện cho những anh hùng áo vải, những người yêu nước bị hiểu lầm. Họ là hiện thân của sự phản kháng trước cường quyền và là minh chứng cho triết lý: "Chính tà không nằm ở tên gọi môn phái, mà ở hành động".
2. Thiếu Lâm Tự – Thái Sơn Bắc Đẩu ngàn năm
Thiếu Lâm luôn giữ vị thế lãnh tụ, là cội nguồn của võ học Trung Nguyên với 72 tuyệt kỹ. Môn phái này đại diện cho quyền uy truyền thống, tính giáo điều và sự bảo thủ của giang hồ bạch đạo.
Có số lượng môn đồ đông đảo bậc nhất. Tầng lớp lãnh đạo gồm Tứ Đại Thần Tăng mang chữ "Không" (Không Kiến, Không Văn, Không Trí, Không Tính). Ẩn sau hậu sơn còn có ba vị cao tăng tọa khô thiền là Độ Ách, Độ Kiếp, Độ Nạn với trận pháp vô địch Kim Cương Phục Ma Khuyên.
* Nhân vật & Sự kiện tiêu biểu:
Thiếu Lâm là tâm điểm của nhiều bi kịch do bị Viên Chân (ác tặc Thành Côn lọt vào cửa Phật) thao túng. Các sự kiện lớn bao gồm: Việc Không Kiến lấy thân chịu đòn Thất Thương Quyền của Tạ Tốn, vụ thảm sát Long Môn Tiêu Cục (bị Ân Tố Tố đổ oan cho Trương Thúy Sơn), và đỉnh điểm là Đồ Sư Anh Hùng Hội – nơi Thiếu Lâm định dùng Tạ Tốn để dương oai lập uy trước thiên hạ.
Thiếu Lâm trong tác phẩm phản ánh sự xơ cứng của các danh môn chính phái. Dù mang danh từ bi, nhưng vì ngã mạn môn phái, vì muốn bảo vệ hư danh "đệ nhất võ lâm", họ dễ dàng bị kẻ gian lợi dụng và trở thành công cụ của những cuộc tàn sát vô nghĩa.
3. Phái Võ Đang – Cội nguồn của Đạo gia chi đạo
Dù sinh sau đẻ muộn, Võ Đang nhanh chóng quật khởi, trở thành thế lực duy nhất có thể sánh ngang với Thiếu Lâm. Võ Đang đại diện cho tính "Nhu khắc Cương", lấy tĩnh chế động, và tinh thần hiệp nghĩa thuần túy nhất của người quân tử.
Chấn phái là vị đại tông sư Trương Tam Phong với Thái Cực Quyền và Thái Cực Kiếm. Dưới ông là Võ Đang Thất Hiệp danh chấn thiên hạ (Tống Viễn Kiều, Du Liên Châu, Du Đại Nham, Trương Tùng Khê, Trương Thúy Sơn, Ân Lê Đình, Mạc Thanh Cốc).
* Nhân vật & Sự kiện tiêu biểu:
Trương Tam Phong sáng lập môn phái. Trương Thúy Sơn vì bảo vệ huynh đệ kết nghĩa Tạ Tốn và danh dự môn phái đã cùng vợ tự vẫn trên núi Võ Đang trong ngày sinh nhật sư phụ. Võ Đang nhiều lần bị nhắm tới, như vụ Du Đại Nham bị ám toán tàn phế, hay sự kiện Triệu Mẫn đem quân lên uy hiếp nhưng bị Trương Vô Kỵ dùng Thái Cực Quyền/Kiếm hóa giải.
Võ Đang là "chuẩn mực đạo đức" của câu chuyện. Lời dạy của Trương Tam Phong: "Đệ tử chính phái mà tâm thuật bất chính, cũng là tà đồ. Người trong tà phái nhưng nhất tâm hướng thiện, cũng là chính nhân quân tử" chính là tư tưởng chủ đạo bao trùm toàn bộ Ỷ Thiên Đồ Long Ký.
4. Phái Nga Mi: Bi kịch của sự cực đoan
Sáng lập bởi Tiểu Đông Tà Quách Tương, phái Nga Mi nắm giữ Ỷ Thiên Kiếm mang sứ mệnh khu trừ Hồ Lỗ.
Dưới thời Diệt Tuyệt Sư Thái, môn phái này rơi vào sự thù hận mù quáng với Minh Giáo. Bà tàn nhẫn đánh chết đồ đệ Kỷ Hiểu Phù, và ép Chu Chỉ Nhược lập độc thệ, dùng thủ đoạn lừa gạt để đoạt đao kiếm. Nga Mi tuy là chính phái nhưng hành sự tàn độc không kém tà phái, là đại diện cho sự mù quáng vì giáo điều.
5. Cái Bang: Sự suy tàn của một tượng đài
Từng là "Thiên hạ đệ nhất bang", nhưng đến thời này Cái Bang đã suy yếu nghiêm trọng vì nội bộ lục đục (áo sạch, áo bẩn).
Bang chủ Sử Hỏa Long bị Thành Côn giết. Quyền lực rơi vào tay Trần Hữu Lượng - kẻ gian xảo đã lập bang chủ giả, thao túng Tống Thanh Thư để mưu đồ bá chủ. Cái Bang trong tác phẩm là minh chứng cho việc một tổ chức dù lớn đến đâu, nếu mất đi gốc rễ nhân nghĩa và để gian thần lộng quyền, tất sẽ đi đến diệt vong (may mắn được Cô gái áo vàng cứu vớt).
Người đứng đầu: Các đời trước có Hồng Thất Công, Hoàng Dung, Gia Luật Tề. Đời này là bang chủ Sử Hỏa Long, sau khi mất truyền cho con gái nhỏ Sử Hồng Thạch (có Trần Hữu Lượng làm trưởng lão thao túng).
Võ công nổi bật: Hàng Long Thập Bát Chưởng, Đả Cẩu Bổng Pháp, trận pháp Sát Cẩu Trận, và dùng độc dược Ngũ Độc Thất Tâm Tán.
Những môn phái nhỏ, ít ảnh hưởng
6. Hoa Sơn:
Người đứng đầu: Chưởng môn Thần Cơ Tử Tiên Vu Thông.
Võ công nổi bật: Phản Lưỡng Nghi đao pháp [68], Ưng Xà Sinh Tử Bá, chưởng pháp Hổ Trảo Thủ, Hoa Nhạc Tam Thần Phong, ám khí độc phấn (từ Kim Tàm độc trùng giấu trong cán quạt).
Chưởng môn Tiên Vu Thông là kẻ bỉ ổi, giết bạn ân nhân, dùng độc trùng ám toán, cuối cùng tự gậy ông đập lưng ông.
7. Côn Lôn:
Vợ chồng chưởng môn Hà Thái Xung, Ban Thục Nhàn tính tình nhỏ nhen, lấy oán báo ân (âm mưu hại Vô Kỵ dù chàng chữa bệnh cho họ).
8. Không Động:
Sáng phái tổ sư Mộc Linh Tử. Đời sau do Không Động ngũ lão đứng đầu (Quan Năng, Tông Duy Hiệp, Đường Văn Lượng, Thường Kính Chi, ...).
Võ công nổi bật: Tuyệt kỹ trấn sơn Thất Thương Quyền (tổn thương tạng phủ mình trước để đả thương địch sau). Sát chiêu thí mạng Nhân Quỉ Đồng Đồ.
Lập ra bởi Bạch Mi Ưng Vương Ân Thiên Chính sau khi rời Minh Giáo. Họ hoạt động độc lập nhưng khi Minh Giáo gặp đại nạn, Ân Thiên Chính vẫn xả thân cứu viện, một mình chống lại xa luân chiến của các môn phái. Về sau, Thiên Ưng Giáo sáp nhập lại vào Minh Giáo, thể hiện rõ tinh thần trọng nghĩa khinh tài.
Các giáo phái ngoại quốc và Tây Vực
9. Tổng giáo Ba Tư (cội nguồn Minh Giáo Trung Thổ)
Người đứng đầu: Tổng giáo giáo chủ, Thập Nhị Bảo Thụ Vương (Đại Thánh, Trí Tuệ, Bình Đẳng, Thường Thắng, Chưởng Hỏa, Công Đức, Cần Tu...), Phong Vân Nguyệt tam sứ (Lưu Vân Sứ, Diệu Phong Sứ, Huy Nguyệt Sứ).
Võ công nổi bật: Tàn khuyết của Càn Khôn Đại Na Di tâm pháp, trận pháp phối hợp quái dị, võ công khắc trên Thánh hỏa lệnh, Âm Phong Đao.
10. Phái Y Tư Mỹ Lương (Ba Tư)
Người đứng đầu: Sơn Trung Lão Nhân Thôi Sơn.
Võ công nổi bật: Chuyên ám sát, võ công được khắc trên Thánh hỏa lệnh.
11. Kim Cương Môn (Tây Vực)
Người đứng đầu: Sáng phái tổ sư là Hỏa công đầu đà (học lén võ công Thiếu Lâm). Môn hạ có A Đại (Phương Đông Bạch), A Nhị, A Tam, Cương Tướng.
Võ công nổi bật: Ngoại công cương mãnh, Đại Lực Kim Cương Chỉ, Bát Nhã Kim Cương Chưởng, và độc quyền bí dược Hắc Ngọc Đoạn Tục Cao.
12. Thiếu Lâm Tây Vực (chi phái Thiếu Lâm)
Người đứng đầu: Tổ sư Khổ Tuệ thiền sư. Đời sau có anh em Phan Thiên Canh, Phương Thiên Lao, Vệ Thiên Vọng.
Võ công nổi bật: Các môn quyền, kiếm Thiếu Lâm.
13. Phái Thanh Long (Cao Ly)
Người đứng đầu: Chưởng môn Tuyền Kiến Nam.
Võ công nổi bật: Sử dụng phán quan bút (đầu bút đúc hình rắn), dùng điểm huyệt âm nhu.
Các bang hội, môn phái phụ và các thế lực nhỏ khác
14. Thần Quyền Môn:
Người đứng đầu là Quá Tam Quyền. Võ công nổi bật là Thần quyền tán thủ, với tuyệt chiêu Hoành Tảo Thiên Quân - Trực Tồi Vạn Mã.
15. Hải Sa Phái:
Người đứng đầu là Tổng đà chủ Nguyên Quảng Ba. Nổi bật với việc sử dụng độc diêm (muối độc).
16. Cự Kình Bang:
Có Bang chủ (bị Tạ Tốn giết) và Thiếu bang chủ. Giỏi về đánh dưới nước (thủy chiến).
17. Phái Thanh Hải:
Không rõ chưởng môn, nhưng có Thanh Hải tam kiếm (Mã Pháp Thông, Thiệu Hạc...) và Diệp Trường Thanh. Sở hữu Tam Tài kiếm trận (Thiên Địa Nhân), Ngũ Hành kiếm trận.
18. Ngọc Chân Quan:
Đại diện có vợ chồng Đỗ Bách Đương và Dịch Tam Nương. Sử dụng song câu, liên tử thương, và luyện trận pháp múa 12 thanh đoản đao để khắc chế Thất Thương Quyền.
19. Ngũ Phượng Đao:
Chưởng môn tại Sơn Tây, Hà Đông. Đệ tử được nhắc đến là Mạnh Chính Hồng.
20. Bài Giáo (ở Tương Tây):
Đại diện có Bành Tứ Nương.
21. Phái Mai Hoa Đao:
Do chưởng môn đứng đầu (bị Chấp Pháp trưởng lão Cái Bang đánh bại).
22. Phiên Dương Bang:
Có Lưu bang chủ đứng đầu.
23. Tam Giang Bang:
Bang chủ ở Lĩnh Nam.
24. Vu Sơn Bang:
Có Mai bang chủ đứng đầu.
Và
- Ngoài ra còn có nhắc tới phái Đoạn Hồn Thương, Điểm Thương và
- Các tiêu cục: như Long Môn tiêu cục (Đô Đại Cẩm), Hổ Cứ tiêu cục (Kỳ Thiên Bưu), Tấn Dương tiêu cục (Vân Hạc), Yến Vân tiêu cục (Cung Cửu Giai).
Bình luận, đánh giá
Bức tranh môn phái trong Ỷ Thiên Đồ Long Ký là một vở kịch lớn về nhân tính. Kim Dung đã rất tài tình khi dùng môn phái để phá vỡ định kiến về "Chính" và "Tà":
* Sự ngụy thiện của Bạch Đạo:
Những môn phái tự xưng là danh môn chính phái (như Lục đại môn phái) luôn mượn cớ trừ gian diệt ác để vây đánh Minh Giáo, nhưng thực chất bên trong là lòng tham muốn đoạt bảo đao Đồ Long, hoặc để giải quyết tư thù nhỏ nhen.
* Chân nghĩa trong Tà Đạo:
Những kẻ bị gọi là ma đầu hút máu, dâm tặc, tàn ác (Minh Giáo) lại là những người xả thân kháng Nguyên, đoàn kết chống giặc ngoại xâm. Khi đại nạn ập đến, họ nắm tay nhau chờ chết chứ không đầu hàng.
* Kẻ thao túng tối thượng:
Tất cả các môn phái, dù chính hay tà, đều chỉ là những con cờ trong bàn cờ chính trị của Triều đình Mông Cổ (đại diện là quận chúa Triệu Mẫn) và tham vọng trả thù cá nhân điên cuồng của Thành Côn.
Thông qua bức tranh tổng thể các môn phái, Ỷ Thiên Đồ Long Ký truyền tải một thông điệp mạnh mẽ: Sự chia rẽ, đố kỵ và bám chấp vào hư danh môn phái chỉ dẫn đến sự tự hủy hoại. Chỉ khi có một người mang lòng khoan dung vô lượng như Trương Vô Kỵ xuất hiện, dùng chữ "Nhân" và sức mạnh tuyệt đối để gạt bỏ ân oán, các môn phái mới có thể thức tỉnh, qui về một mối để hoàn thành đại nghiệp quang phục non sông.
Cảnh giới cao nhất của võ học và nhân sinh không nằm ở thanh đao Đồ Long hay kiếm Ỷ Thiên sắc bén, mà nằm ở khả năng "buông hạ đồ đao", dung hợp lòng người.
....
Bài liên quan:
No comments:
Post a Comment