Tăng Nhu là một trong bảy người vợ của Vi Tiểu Bảo. Nàng là "chiếc la bàn đạo đức" cho y (minh hoạ)
Cát Tường
Tăng Nhu là một trong bảy người vợ của Vi Tiểu Bảo, nhân vật trong tác phẩm Lộc Đỉnh Ký. Không mang võ công siêu phàm hay mưu kế chính trị vĩ mô, Tăng Nhu hiện lên như một đóa trà my dịu dàng nơi đỉnh Vương Ốc. Nàng chính là "chiếc la bàn đạo đức" duy nhất, dùng tình yêu trong trẻo và sự cương trực của mình để đánh thức phần lương tri bảo lương sâu kín nhất, cứu rỗi linh hồn đầy rẫy xảo quyệt của Vi Tiểu Bảo khỏi sự tha hóa chốn bùn nhơ.
Nguồn gốc thân thế và võ học phái Vương Ốc
Tăng Nhu xuất thân mang đậm màu sắc bi tráng của những nghĩa sĩ lưu vong thời thế. Nàng là môn hạ của phái Vương Ốc – một môn phái đặc biệt nằm trên núi Vương Ốc thuộc huyện Tề Nguyên, tỉnh Hà Nam.
Sư trưởng của nàng là Tư Đồ Bá Lôi. Lão vốn là một phó tướng kiêu dũng thiện chiến dưới trướng quan Tổng binh Ngô Tam Quế tại Sơn Hải Quan thời nhà Minh. Khi Ngô Tam Quế phản bội đất nước, mở cửa quan rước quân Mãn Thanh vào Trung Nguyên, Tư Đồ Bá Lôi cùng những bộ tướng trung nghĩa nhất quyết không chịu đầu hàng tộc Mãn. Họ tụ tập về núi Vương Ốc ẩn cư, rèn luyện võ nghệ để chờ ngày phục quốc, dần dần hình thành nên phái Vương Ốc.
Thân thế của Tăng Nhu gắn liền với lòng trung nghĩa của cựu triều:
"Nguyễn Nghĩa Phương lại cho hay thiếu nữ đó tên gọi là Tăng Nhu. Phụ thân cô là bộ hạ của Tư Ðồ. Mấy năm trước, phụ thân cô lúc lâm chung đã sai cô đến xin làm môn hạ của phái này."
Võ học của Tăng Nhu tuy không thuộc hàng trác tuyệt, nhưng được rèn giũa từ kiếm pháp quân doanh chính tông của phái Vương Ốc. Môn quy phái Vương Ốc đề cao nghĩa khí huynh đệ và lý tưởng phản Thanh phục Minh, gieo vào lòng cô gái trẻ một thế giới quan vô cùng rạch ròi về thiện ác, chính tà.
Dung mạo rực rỡ thanh nhã, tính cách cương trực
Tăng Nhu xuất hiện lần đầu ở tuổi mười lăm, mười sáu, mang một vẻ đẹp thanh nhã, thùy mị. Sau biến cố Tư Đồ Bá Lôi bị gian nhân ám hại, nàng thường xuất hiện với chiếc khăn tang trắng đội trên đầu:
"Vi Tiểu Bảo cặp mắt đảo sùng sục nhìn thấy phía sau y có một vị cô nương, thân hình mảnh dẻ, đầu đội khăn trắng. Chính là Tăng Nhu."
Dù mang vẻ ngoài mỏng manh, yếu ớt, dễ thẹn thùng đỏ mặt trước người khác giới, nhưng ẩn sâu bên trong đóa trà my ấy là một trái tim cứng cỏi, kiên định và đầy lòng tự trọng. Nàng không dễ bị lay chuyển bởi tiền tài, danh vọng hay thế lực bạo tàn. Nàng yêu ghét phân minh, chỉ kính trọng những đấng anh hùng hào kiệt chân chính và sẵn sàng lên tiếng phản kháng khi chứng kiến những hành vi bất nghĩa.
Tăng Nhu xuất hiện lần đầu ở tuổi mười lăm, mười sáu, mang một vẻ đẹp thanh nhã, thùy mị. Sau biến cố Tư Đồ Bá Lôi bị gian nhân ám hại, nàng thường xuất hiện với chiếc khăn tang trắng đội trên đầu:
"Vi Tiểu Bảo cặp mắt đảo sùng sục nhìn thấy phía sau y có một vị cô nương, thân hình mảnh dẻ, đầu đội khăn trắng. Chính là Tăng Nhu."
Dù mang vẻ ngoài mỏng manh, yếu ớt, dễ thẹn thùng đỏ mặt trước người khác giới, nhưng ẩn sâu bên trong đóa trà my ấy là một trái tim cứng cỏi, kiên định và đầy lòng tự trọng. Nàng không dễ bị lay chuyển bởi tiền tài, danh vọng hay thế lực bạo tàn. Nàng yêu ghét phân minh, chỉ kính trọng những đấng anh hùng hào kiệt chân chính và sẵn sàng lên tiếng phản kháng khi chứng kiến những hành vi bất nghĩa.
Bộ xúc xắc gieo mầm ái tình
Mối tình giữa Tăng Nhu và Vi Tiểu Bảo được bắt đầu bằng một biến cố sinh tử khá ly kỳ thú vị. Khi nhóm đệ tử trẻ tuổi phái Vương Ốc đột kích doanh trại quân Thanh của Vi Tiểu Bảo và bị bắt sống, gã Tiểu Bảo tinh ranh đã nảy ra một trò cá cược độc nhất vô nhị để định đoạt mạng sống của mười tám nghĩa sĩ.
Tăng Nhu là người đại diện gieo xúc xắc đầu tiên cho cả nhóm. Trớ trêu thay, nàng chỉ gieo được "tam điểm" (ba điểm) – một nước bài rất thấp, cầm chắc mười phần chết.
Mối tình giữa Tăng Nhu và Vi Tiểu Bảo được bắt đầu bằng một biến cố sinh tử khá ly kỳ thú vị. Khi nhóm đệ tử trẻ tuổi phái Vương Ốc đột kích doanh trại quân Thanh của Vi Tiểu Bảo và bị bắt sống, gã Tiểu Bảo tinh ranh đã nảy ra một trò cá cược độc nhất vô nhị để định đoạt mạng sống của mười tám nghĩa sĩ.
Tăng Nhu là người đại diện gieo xúc xắc đầu tiên cho cả nhóm. Trớ trêu thay, nàng chỉ gieo được "tam điểm" (ba điểm) – một nước bài rất thấp, cầm chắc mười phần chết.
Thế nhưng, khi nhìn vào gương mặt "nguyệt thẹn hoa nhường" đầy sợ hãi của nàng, gã Tiểu Bảo vốn ham sắc nhưng cũng rất trọng nghĩa khí đã nảy lòng trắc ẩn. Gã đã sử dụng thủ pháp gian lận tinh vi với bộ xúc xắc đổ thủy ngân, cố tình gieo ra nước "mười tịt" (không điểm) – nước bài bét nhất trong cờ bạc – để tự nhận thua cuộc, giải thoát cho cả mười tám nghĩa sĩ và tặng mỗi người một trăm lạng bạc làm lộ phí.
Chính hành động "trượng nghĩa" này của gã "tiểu tướng quân" đã chạm đến sợi dây tơ hồng trong lòng cô thiếu nữ trẻ. Trước khi rời đi, nàng đã ngượng ngùng bước lại xin bộ xúc xắc ấy để làm kỷ niệm:
"- Tiểu muội giữ để làm kỷ niệm. Vừa rồi nó làm cho tiểu muội sợ đến chết người."
Mối tình câm nín ấy được nuôi dưỡng thầm lặng suốt những năm tháng xa cách, khi Tăng Nhu luôn mang theo bộ xúc xắc bên mình như một bảo vật vô giá. Để rồi, khi gặp lại nhau trên đỉnh Vương Ốc đầy mây gió, giữa hai người đã diễn ra một cuộc đối thoại vô cùng ngọt ngào:
"- Tăng cô nương ! Dạo trước tại hạ tặng cô món đó, cô còn giữ đấy chứ ? Tăng Nhu lại đỏ mặt lên, quay ra phía khác hỏi lại : - Cái gì ? Tiện thiếp quên rồi. Vi Tiểu Bảo rất lấy làm thất vọng, bất giác buông tiếng thở dài. Tăng Nhu quay lại mỉm cười khẽ nói : - Mười tịt ! Vi Tiểu Bảo cả mừng, trong lòng không khỏi ngứa ngáy khẽ đáp : - Tại hạ ' mười tịt ' thì cô nương mới được ' chí tôn '."
Chính hành động "trượng nghĩa" này của gã "tiểu tướng quân" đã chạm đến sợi dây tơ hồng trong lòng cô thiếu nữ trẻ. Trước khi rời đi, nàng đã ngượng ngùng bước lại xin bộ xúc xắc ấy để làm kỷ niệm:
"- Tiểu muội giữ để làm kỷ niệm. Vừa rồi nó làm cho tiểu muội sợ đến chết người."
Mối tình câm nín ấy được nuôi dưỡng thầm lặng suốt những năm tháng xa cách, khi Tăng Nhu luôn mang theo bộ xúc xắc bên mình như một bảo vật vô giá. Để rồi, khi gặp lại nhau trên đỉnh Vương Ốc đầy mây gió, giữa hai người đã diễn ra một cuộc đối thoại vô cùng ngọt ngào:
"- Tăng cô nương ! Dạo trước tại hạ tặng cô món đó, cô còn giữ đấy chứ ? Tăng Nhu lại đỏ mặt lên, quay ra phía khác hỏi lại : - Cái gì ? Tiện thiếp quên rồi. Vi Tiểu Bảo rất lấy làm thất vọng, bất giác buông tiếng thở dài. Tăng Nhu quay lại mỉm cười khẽ nói : - Mười tịt ! Vi Tiểu Bảo cả mừng, trong lòng không khỏi ngứa ngáy khẽ đáp : - Tại hạ ' mười tịt ' thì cô nương mới được ' chí tôn '."
Sự thức tỉnh tại Lệ Xuân Viện
Nếu như mối tình thuở ban đầu của Tăng Nhu dành cho Vi Tiểu Bảo được xây dựng trên sự ngưỡng mộ hình tượng một "đấng anh hùng" trượng nghĩa, thì biến cố tại Lệ Xuân Viện (Dương Châu) chính là một phép thử tàn nhẫn đối với niềm tin ấy.
Chứng kiến Vi Tiểu Bảo lợi dụng thuốc mê "Mê Xuân tửu" để khống chế, trói chặt tay chân và cưỡng ép A Kha cùng Phương Di làm vợ, Tăng Nhu đã vô cùng bàng hoàng và thất vọng. Nàng dứt khoát từ chối bồi tiệc, hiên ngang bước ra ngoài. Khi Vi Tiểu Bảo sửng sốt hỏi lý do, nàng đã khóc òa lên và buông những lời trách móc đanh thép, đau đớn xé lòng:
"- Ngươi... ngươi là kẻ mặt dày, ta không muốn nhìn mặt nữa... Ngươi... ngươi còn hỏi tại sao ư? Người ta không chịu lấy, ngươi dùng thủ đoạn cưỡng bức. Ngươi tưởng mình làm quan lớn rồi muốn hà hiếp bách tính thế nào cũng được chăng? Trước kia ta tưởng ngươi là đấng anh hùng. Nào ngờ... nào ngờ..."
Những lời mắng nhiếc rướm máu của Tăng Nhu giống như một gáo nước lạnh tạt thẳng vào mặt Vi Tiểu Bảo, làm sụp đổ hoàn toàn thói vô lại, càn rỡ của gã. Vi Tiểu Bảo có thể phớt lờ sự thù hận của A Kha, sự ghẻ lạnh của Phương Di, nhưng gã không thể chịu đựng được việc mình trở thành một kẻ đê tiện, một tên gian thần bỉ ổi trong mắt Tăng Nhu. Gã khao khát được nàng nhìn nhận như một người hùng nghĩa khí.
Sự phản kháng của Tăng Nhu đã làm thức tỉnh lương tri của Vi Tiểu Bảo:
"- Cô nói đúng lắm! Nếu ta cưỡng bách bọn họ để lấy làm vợ thì đúng là gian thần thối tha thô bỉ, quyết chẳng phải là anh hùng hảo hán... Ngươi đưa hai cô gái đó ra ngay đi!"
Hành động dứt khoát buông bỏ, trả tự do cho A Kha và Phương Di của Vi Tiểu Bảo chính là khoảnh khắc gã chiến thắng bản năng ích kỷ của mình. Và chính sự phục thiện nghĩa hiệp ấy đã cảm hóa trái tim Tăng Nhu thêm một lần nữa. Nàng bối rối, bẽn lẽn tiến lại gần gã bước khẽ:
"- Khâm sai là người tốt. Tiện nữ... tiện nữ vui lòng chịu phạt."
Nếu như mối tình thuở ban đầu của Tăng Nhu dành cho Vi Tiểu Bảo được xây dựng trên sự ngưỡng mộ hình tượng một "đấng anh hùng" trượng nghĩa, thì biến cố tại Lệ Xuân Viện (Dương Châu) chính là một phép thử tàn nhẫn đối với niềm tin ấy.
Chứng kiến Vi Tiểu Bảo lợi dụng thuốc mê "Mê Xuân tửu" để khống chế, trói chặt tay chân và cưỡng ép A Kha cùng Phương Di làm vợ, Tăng Nhu đã vô cùng bàng hoàng và thất vọng. Nàng dứt khoát từ chối bồi tiệc, hiên ngang bước ra ngoài. Khi Vi Tiểu Bảo sửng sốt hỏi lý do, nàng đã khóc òa lên và buông những lời trách móc đanh thép, đau đớn xé lòng:
"- Ngươi... ngươi là kẻ mặt dày, ta không muốn nhìn mặt nữa... Ngươi... ngươi còn hỏi tại sao ư? Người ta không chịu lấy, ngươi dùng thủ đoạn cưỡng bức. Ngươi tưởng mình làm quan lớn rồi muốn hà hiếp bách tính thế nào cũng được chăng? Trước kia ta tưởng ngươi là đấng anh hùng. Nào ngờ... nào ngờ..."
Những lời mắng nhiếc rướm máu của Tăng Nhu giống như một gáo nước lạnh tạt thẳng vào mặt Vi Tiểu Bảo, làm sụp đổ hoàn toàn thói vô lại, càn rỡ của gã. Vi Tiểu Bảo có thể phớt lờ sự thù hận của A Kha, sự ghẻ lạnh của Phương Di, nhưng gã không thể chịu đựng được việc mình trở thành một kẻ đê tiện, một tên gian thần bỉ ổi trong mắt Tăng Nhu. Gã khao khát được nàng nhìn nhận như một người hùng nghĩa khí.
Sự phản kháng của Tăng Nhu đã làm thức tỉnh lương tri của Vi Tiểu Bảo:
"- Cô nói đúng lắm! Nếu ta cưỡng bách bọn họ để lấy làm vợ thì đúng là gian thần thối tha thô bỉ, quyết chẳng phải là anh hùng hảo hán... Ngươi đưa hai cô gái đó ra ngay đi!"
Hành động dứt khoát buông bỏ, trả tự do cho A Kha và Phương Di của Vi Tiểu Bảo chính là khoảnh khắc gã chiến thắng bản năng ích kỷ của mình. Và chính sự phục thiện nghĩa hiệp ấy đã cảm hóa trái tim Tăng Nhu thêm một lần nữa. Nàng bối rối, bẽn lẽn tiến lại gần gã bước khẽ:
"- Khâm sai là người tốt. Tiện nữ... tiện nữ vui lòng chịu phạt."
Đóa Trà My e ấp bên bến đỗ bình yên nơi đảo Thông Cật
Trải qua biết bao sóng gió chính trường và ân oán giang hồ, khi Vi Tiểu Bảo quyết định rũ bỏ vinh hoa phú quý để thoái ẩn, Tăng Nhu là một trong những người vợ tự nguyện đồng hành sát cánh bên gã ra đảo hoang lánh nạn.
Trên chuyến thuyền lộng gió ra khơi, giữa cảnh tượng cô đơn, buồn chán của kiếp lưu vong, Tăng Nhu đã mang đến cho Vi Tiểu Bảo một bất ngờ vô cùng xúc động. Khi mọi người loay hoay không biết chơi trò gì cho tiêu ngày giờ, nàng đã lặng lẽ thò tay vào bọc bẽn lẽn xòe bàn tay trắng hồng của mình ra:
"- Vi huynh đệ thử đoán xem cái gì đây?... Tăng Nhu xoè bàn tay ra. Hiển nhiên có ba con xúc xắc ở trong lòng bàn tay trắng hồng của cô. Vi Tiểu Bảo 'ồ' lên một tiếng. Gã sướng quá nhảy lên... xoay tay lại ôm lấy lưng cô và hôn lên má cô một cái. Gã cười nói: - Đa tạ tỷ tỷ! Nhu tỷ tỷ! Cảm ơn tỷ tỷ đã luôn đem theo ba hạt xúc xắc của tiểu đệ bên mình."
Ba hạt xúc xắc thô sơ, cũ kỹ chứa đầy thủy ngân năm nào chính là minh chứng hùng hồn nhất cho một tình yêu chung thủy, son sắt không màng danh lợi của nàng. Tăng Nhu yêu Vi Tiểu Bảo không phải vì tước tước Bá, tước Công hay chức Phó đô thống oai phong của triều đình, nàng yêu gã vì tấm lòng nghĩa khí phóng khoáng bẩm sinh của gã.
Trải qua biết bao sóng gió chính trường và ân oán giang hồ, khi Vi Tiểu Bảo quyết định rũ bỏ vinh hoa phú quý để thoái ẩn, Tăng Nhu là một trong những người vợ tự nguyện đồng hành sát cánh bên gã ra đảo hoang lánh nạn.
Trên chuyến thuyền lộng gió ra khơi, giữa cảnh tượng cô đơn, buồn chán của kiếp lưu vong, Tăng Nhu đã mang đến cho Vi Tiểu Bảo một bất ngờ vô cùng xúc động. Khi mọi người loay hoay không biết chơi trò gì cho tiêu ngày giờ, nàng đã lặng lẽ thò tay vào bọc bẽn lẽn xòe bàn tay trắng hồng của mình ra:
"- Vi huynh đệ thử đoán xem cái gì đây?... Tăng Nhu xoè bàn tay ra. Hiển nhiên có ba con xúc xắc ở trong lòng bàn tay trắng hồng của cô. Vi Tiểu Bảo 'ồ' lên một tiếng. Gã sướng quá nhảy lên... xoay tay lại ôm lấy lưng cô và hôn lên má cô một cái. Gã cười nói: - Đa tạ tỷ tỷ! Nhu tỷ tỷ! Cảm ơn tỷ tỷ đã luôn đem theo ba hạt xúc xắc của tiểu đệ bên mình."
Ba hạt xúc xắc thô sơ, cũ kỹ chứa đầy thủy ngân năm nào chính là minh chứng hùng hồn nhất cho một tình yêu chung thủy, son sắt không màng danh lợi của nàng. Tăng Nhu yêu Vi Tiểu Bảo không phải vì tước tước Bá, tước Công hay chức Phó đô thống oai phong của triều đình, nàng yêu gã vì tấm lòng nghĩa khí phóng khoáng bẩm sinh của gã.
Đánh giá, cảm nhận
Dưới ngòi bút tài hoa của Kim Dung, Tăng Nhu tuy là nhân vật ít có cơ hội phô diễn võ công hay tài trí, nhưng vai trò của nàng trong việc hoàn thiện nhân cách của Vi Tiểu Bảo là không thể thay thế.
Nếu Song Nhi là người bảo vệ thể xác cho Vi Tiểu Bảo, Tô Thuyên là người định hướng chiến lược mưu cơ, thì Tăng Nhu chính là người bảo vệ linh hồn của gã. Nàng đại diện cho tiếng nói của chính nghĩa, sự lương thiện và lương tâm trong sáng. Chính sự hiện diện dịu dàng nhưng cương nghị của đóa trà my núi Vương Ốc đã giúp gã lưu manh Vi Tiểu Bảo giữ lại được phần "người" nghĩa khí, biến cuộc hôn nhân của họ thành một bến đỗ ấm áp, trọn vẹn và bình yên nhất giữa nhân gian.
...
Tiếng khóc Lệ Xuân Viện: thức tỉnh lương tri
Trong Lộc Đỉnh Ký, cuộc hội ngộ giữa các nhân vật tại kỹ viện Lệ Xuân Viện (Dương Châu) là một trong những phân đoạn kịch tính và có ý nghĩa hậu quả phức tạp nhất. Đây không chỉ là nơi hội tụ của những âm mưu chính trị, những màn đánh ghen náo loạn hay trò đùa quái đản của số phận, mà còn là nơi diễn ra một cuộc phán xét đạo đức âm thầm nhưng vô cùng khốc liệt.
Giữa không gian hỗn tạp ấy, tiếng khóc và lời trách móc của Tăng Nhu dành cho Vi Tiểu Bảo đã vượt lên trên một phản ứng thông thường, trở thành tiếng nói của lương tri thức tỉnh gã phản anh hùng đang trượt dài trên vết xe tha hóa của quyền lực.
Chân dung gã "Quan lớn" tự mãn
Trước khi biến cố Lệ Xuân Viện xảy ra, Vi Tiểu Bảo đang ở trên đỉnh cao danh vọng và quyền lực chốn quan trường. Từ một gã tiểu lưu manh xuất thân nơi kỹ viện Dương Châu, gã đã leo lên chức Khâm sai đại thần, hàm phong nhất đẳng Tử tước, Phủ viễn Đại tướng quân, nắm trong tay binh quyền và được hoàng đế Khang Hy sủng ái tột đỉnh.
Chính sự tôn sùng, tâng bốc và nịnh nọt quá mức của thuộc hạ cùng quan lại địa phương đã ngấm ngầm gieo rắc vào lòng Vi Tiểu Bảo thói tự mãn của kẻ bề trên. Sự tha hóa ấy đạt đến đỉnh điểm khi gã cho phép mình sử dụng những thủ đoạn đê tiện chốn lầu hồng để áp đặt ý chí lên người khác. Tại Lệ Xuân Viện, gã âm thầm bỏ kịch độc Mê Xuân tửu vào rượu để khiến các cô gái ngủ say, hòng cưỡng đoạt họ làm vợ.
Hành vi này hoàn toàn đi ngược lại với những lý tưởng "anh hùng nghĩa hiệp" mà gã vẫn hằng ngưỡng mộ qua những câu chuyện kể của thầy đồ. Khi có quyền lực tối thượng trong tay, Vi Tiểu Bảo đã hành xử không khác gì một tên "gian thần ác bá" thực thụ – kẻ cậy thế để hà hiếp bách tính và cưỡng đoạt nữ nhân.
Lời thức tỉnh đanh thép giữa chốn bùn nhơ
Bước ngoặt tâm lý xảy ra khi các phu nhân dần tỉnh thuốc mê. Trong khi A Kha oán hận, Hồng phu nhân uy hiếp, thì Tăng Nhu – cô thiếu nữ hiền lành, nhu mì của phái Vương Ốc ngày nào – lại chọn cách đối diện bằng sự cương trực và lòng tự trọng vô biên.
Chứng kiến hành vi ép uổng bỉ ổi của Vi Tiểu Bảo đối với những cô gái không hề yêu gã, Tăng Nhu đã vô cùng bàng hoàng, đau đớn. Nàng thẳng thừng khước từ gã bằng những lời trách móc đẫm nước mắt nhưng vô cùng cứng cỏi:
"Ngươi... ngươi là kẻ mặt dày, ta không muốn nhìn mặt nữa."
Khi Vi Tiểu Bảo sửng sốt hỏi lý do, Tăng Nhu đã khóc òa lên và buông những lời phán xét đạo đức đanh thép, lột trần sự tha hóa của gã quan lớn:
"Ngươi...ngươi còn hỏi tại sao ư? Người ta không chịu lấy, ngươi dùng thủ đoạn cưỡng bức. Ngươi tưởng mình làm quan lớn rồi muốn hà hiếp bách tính thế nào cũng được chăng? Trước kia ta tưởng ngươi là đấng anh hùng. Nào ngờ...nào ngờ..."
Sự phẫn nộ của Tăng Nhu đạt đến đỉnh điểm khi nàng dứt khoát quay lưng bước đi, không màng đến việc bản thân đang đứng giữa vòng vây của quân lính Khâm sai. Khi bị quan quân ngăn lại vì tội "vũ mạ Khâm sai", nàng lạnh lùng dội thêm một gáo nước lạnh buốt vào lòng kiêu hãnh của gã:
"Ta không biết. Ngươi... là hạng tồi bại, chứ chẳng phải con người tử tế."
Cú chạm vào "tử huyệt" tâm lý của gã phản anh hùng
Những lời mạt sát rướm máu của Tăng Nhu lập tức khiến Vi Tiểu Bảo đang từ trạng thái "khoan khoái vô cùng" rơi thẳng xuống vực sâu của sự cụt hứng và bẽ bàng. Tại sao một gã lưu manh mặt dày, từng trơ tráo trước bao lời chửi rủa tàn tệ nhất chốn lầu xanh lại có thể bị đánh gục bởi lời nói của một cô gái trẻ?
Bởi vì Tăng Nhu đã chạm đúng vào "tử huyệt" tâm lý lớn nhất đời gã: khát vọng được thừa nhận là một đấng anh hùng nghĩa hiệp.
Vi Tiểu Bảo có thể làm quan lớn của triều đình Thát Đát, có thể nhận tiền hối lộ hay dùng mưu mẹo giảo hoạt để sinh tồn, nhưng trong sâu thẳm tâm hồn, gã luôn khao khát được đứng trong hàng ngũ những "hảo hán giang hồ" quang minh lỗi lạc như những hình mẫu trong Thủy Hử hay Đại Minh anh liệt truyện. Mối tình đầu chớm nở giữa gã và Tăng Nhu năm xưa cũng được xây dựng dựa trên sự ngưỡng mộ của nàng dành cho hành động "trượng nghĩa" tha mạng cho mười tám nghĩa sĩ phái Vương Ốc bằng trò cá cược bộ xúc xắc "mười tịt".
Nàng chính là tấm gương soi chiếu chân thực nhất bản ngã của gã. Khi Tăng Nhu chỉ thẳng vào mặt gã và bảo gã là "hạng tồi bại", "gian thần thối tha", gã chợt nhận thức được sự tha hóa đáng sợ của bản thân. Sự kiêu ngạo của một vị Khâm sai đại thần hoàn toàn sụp đổ trước tiếng khóc của nàng "bình dân" không một tấc sắt trong tay.
Những lời mạt sát rướm máu của Tăng Nhu lập tức khiến Vi Tiểu Bảo đang từ trạng thái "khoan khoái vô cùng" rơi thẳng xuống vực sâu của sự cụt hứng và bẽ bàng. Tại sao một gã lưu manh mặt dày, từng trơ tráo trước bao lời chửi rủa tàn tệ nhất chốn lầu xanh lại có thể bị đánh gục bởi lời nói của một cô gái trẻ?
Bởi vì Tăng Nhu đã chạm đúng vào "tử huyệt" tâm lý lớn nhất đời gã: khát vọng được thừa nhận là một đấng anh hùng nghĩa hiệp.
Vi Tiểu Bảo có thể làm quan lớn của triều đình Thát Đát, có thể nhận tiền hối lộ hay dùng mưu mẹo giảo hoạt để sinh tồn, nhưng trong sâu thẳm tâm hồn, gã luôn khao khát được đứng trong hàng ngũ những "hảo hán giang hồ" quang minh lỗi lạc như những hình mẫu trong Thủy Hử hay Đại Minh anh liệt truyện. Mối tình đầu chớm nở giữa gã và Tăng Nhu năm xưa cũng được xây dựng dựa trên sự ngưỡng mộ của nàng dành cho hành động "trượng nghĩa" tha mạng cho mười tám nghĩa sĩ phái Vương Ốc bằng trò cá cược bộ xúc xắc "mười tịt".
Nàng chính là tấm gương soi chiếu chân thực nhất bản ngã của gã. Khi Tăng Nhu chỉ thẳng vào mặt gã và bảo gã là "hạng tồi bại", "gian thần thối tha", gã chợt nhận thức được sự tha hóa đáng sợ của bản thân. Sự kiêu ngạo của một vị Khâm sai đại thần hoàn toàn sụp đổ trước tiếng khóc của nàng "bình dân" không một tấc sắt trong tay.
Sự phục thiện tự nguyện và sự cứu rỗi của lòng tự trọng
Thay vì dùng uy quyền của một đại quan triều đình để trừng phạt kẻ xúc phạm mình, Vi Tiểu Bảo đã có một phản ứng vô cùng đáng trân trọng: gã phục thiện một cách dứt khoát và thành tâm. Gã tự trách bản thân đã ỷ thế hiếp người, hành xử đúng như những kẻ "gian thần ác bá" mà gã hằng khinh bỉ.
Gã lập tức sửa sai bằng cách ra lệnh giải khai huyệt đạo và trả tự do cho A Kha cùng Phương Di:
"Cô nói đúng lắm! Nếu ta cưỡng bách bọn họ để lấy làm vợ thì đúng là gian thần thối tha thô bỉ, quyết chẳng phải là anh hùng hảo hán... Ngươi đưa hai cô gái đó ra ngay đi!"
Hành động dứt khoát buông bỏ dục vọng ích kỷ của Vi Tiểu Bảo chính là khoảnh khắc gã tìm lại được danh dự và nghĩa khí của một trang nam nhi. Tăng Nhu không hề sử dụng võ lực thượng thừa hay mưu kế chính trị tinh vi để chế ngự Vi Tiểu Bảo; nàng chỉ dùng sự cương trực, lòng tự trọng và một thế giới quan đạo đức rạch ròi để cảm hóa gã.
Sự phục thiện ấy chính là chiếc chìa khóa giúp gã giành lại trọn vẹn niềm tin và tình yêu của Tăng Nhu. Giây phút nhìn thấy gã sửa sai, nàng đã bẽn lẽn tiến lại gần, khẽ thốt lên lời hòa giải ngọt ngào nhất: "Khâm sai là người tốt. Tiện nữ... tiện nữ vui lòng chịu phạt."
Kết luận
Tiếng khóc chốn Lệ Xuân Viện của Tăng Nhu là một trong những nốt nhạc nhân văn đẹp đẽ nhất mà Kim Dung gieo vào bản đại hợp xướng đầy rẫy mưu mô của Lộc Đỉnh Ký. Qua hình tượng Tăng Nhu, nhà văn khẳng định một triết lý sâu sắc: Giữa vòng xoáy của danh lợi và sự tha hóa của quyền lực, lòng tự trọng và tiếng nói cương trực của chính nghĩa luôn có một sức mạnh cảm hóa kỳ diệu. Tăng Nhu không chỉ là người vợ hiền thảo, nàng chính là người gác đền lương tri, giúp giữ lại phần "người" nghĩa khí, trong sạch nhất trong tâm hồn của gã lãng tử Vi Tiểu Bảo.
...
Tiếng khóc chốn Lệ Xuân Viện của Tăng Nhu là một trong những nốt nhạc nhân văn đẹp đẽ nhất mà Kim Dung gieo vào bản đại hợp xướng đầy rẫy mưu mô của Lộc Đỉnh Ký. Qua hình tượng Tăng Nhu, nhà văn khẳng định một triết lý sâu sắc: Giữa vòng xoáy của danh lợi và sự tha hóa của quyền lực, lòng tự trọng và tiếng nói cương trực của chính nghĩa luôn có một sức mạnh cảm hóa kỳ diệu. Tăng Nhu không chỉ là người vợ hiền thảo, nàng chính là người gác đền lương tri, giúp giữ lại phần "người" nghĩa khí, trong sạch nhất trong tâm hồn của gã lãng tử Vi Tiểu Bảo.
...
Bài liên quan:
No comments:
Post a Comment