Sunday, August 23, 2015

Kim Dung đã chỉnh sửa, thay đổi những gì trong Anh Hùng xạ điêu?



Anh hùng xạ điêu là tác phẩm được yêu thích hàng đầu (minh hoạ)

Kiếm hiệp Kim Dung

Anh hùng xạ điêu là tác phẩm đưa tên tuổi Kim Dung lên hàng "Võ lâm minh chủ" của làng tiểu thuyết kiếm hiệp. Tuy nhiên, ít ai biết rằng để có được bản in hoàn thiện mà chúng ta đọc ngày nay, tác giả đã trải qua hai cuộc "đại phẫu" quan trọng: từ bản đăng báo (Cựu tác) sang bản hoàn chỉnh (Tân đính - thập niên 70) và bản chỉnh sửa cuối cùng (Tân tu - những năm 2000).

Dưới đây là những thay đổi then chốt, cùng những phân tích và đánh giá về sự "lột xác" của bộ truyện này.

1. Những thay đổi quan trọng qua các phiên bản

Loại bỏ các yếu tố kỳ ảo, phi lý

Trong bản cũ nhất (đăng báo), Kim Dung chịu ảnh hưởng của lối viết dã sử pha chút thần thoại:

Con chim điêu thông thái: Ban đầu, đôi điêu trắng của Quách Tĩnh rất "thần thánh", hiểu tiếng người và có những hành động như linh thú. Sau này, Kim Dung tiết chế lại, biến chúng thành những con vật trung thành nhưng thực tế hơn.

Ếch tía của Âu Dương Phong: Bản cũ có chi tiết Tây Độc nuôi một con ếch khổng lồ màu tía để luyện công. Chi tiết này bị lược bỏ ở các bản sau để giữ cho võ học mang tính "nhân văn" và logic hơn.

Làm rõ sự hình thành của Cửu Âm Chân Kinh

Đây là thay đổi mang tính hệ thống nhất:

Bản cũ: Tác giả bộ kinh là Đạt Ma Sư Tổ (người sáng lập Thiếu Lâm).

Bản mới: Kim Dung đã sáng tạo ra nhân vật Hoàng Thường – một quan văn đời Tống, vì nghiên cứu Đạo tạng mà ngộ ra võ công, sau đó vì thù hận gia đình bị sát hại mà ẩn cư 40 năm để viết nên bộ kinh.

Đánh giá: Sự thay đổi này cực kỳ xuất sắc. Nó tách biệt võ học Đạo gia của Cửu Âm Chân Kinh khỏi võ học Phật gia của Thiếu Lâm, tạo nên sự đa dạng và chiều sâu lịch sử cho tác phẩm.

Mối quan hệ giữa Trần Huyền Phong và Mai Siêu Phong

Trong bản Tân tu, Kim Dung đã bổ sung một đoạn hồi ức gây chấn động về quá khứ của Đào Hoa Đảo:

Chi tiết mới: Hoàng Dược Sư thực chất có một tình cảm "vượt mức thầy trò" với Mai Siêu Phong. Vì để đè nén tình cảm trái với luân thường này, Đông Tà mới trở nên quái dị, còn Mai Siêu Phong vì vừa yêu vừa sợ thầy nên mới cùng Trần Huyền Phong bỏ trốn.

Dư luận: Chi tiết này gây tranh cãi dữ dội. Nhiều độc giả cho rằng nó làm vấy bẩn hình ảnh "Đông Tà" cao ngạo, nhưng nhiều người lại thấy nó làm nhân vật "người" hơn, giải thích được nguồn cơn của những bi kịch sau này.

2. Phân tích và Đánh giá

Tính nhất quán của hệ thống võ học

Việc chỉnh sửa giúp Anh hùng xạ điêu kết nối chặt chẽ hơn với các phần sau (Thần điêu hiệp lữ và Ỷ thiên đồ long ký). Kim Dung đã chuẩn hóa lại các môn võ như Hàng Long Thập Bát Chưởng (từ 15 chưởng lên 18 chưởng) để tạo nên một dòng chảy võ học xuyên suốt ba thế kỷ.
Sự thăng hoa của chủ đề "Hiệp chi đại giả"

Kim Dung gia cố thêm các chi tiết về bối cảnh lịch sử thời Nam Tống và sự bành trướng của đế quốc Mông Cổ.

Phân tích: Quách Tĩnh từ một chàng trai khù khờ dần trở thành biểu tượng của lòng yêu nước. Những thay đổi trong đối thoại giữa Quách Tĩnh và Thành Cát Tư Hãn ở cuối truyện đã nâng tầm tác phẩm từ kiếm hiệp giải trí thành một bản anh hùng ca về tinh thần dân tộc.

3. Cảm nhận và Dư luận

Cảm nhận cá nhân

Anh hùng xạ điêu qua bàn tay chỉnh sửa của Kim Dung giống như một viên ngọc thô được mài giũa cẩn trọng. Bản chỉnh sửa giúp chúng ta thấy rõ sự tương phản giữa cái ác tuyệt đối (Âu Dương Phong), cái tà kiêu hãnh (Hoàng Dược Sư) và cái thiện thuần khiết (Quách Tĩnh). Đặc biệt, nhân vật Hoàng Dung trong bản mới được xây dựng sắc sảo hơn, không chỉ là người yêu mà còn là bộ não chiến lược của Quách Tĩnh.

Dư luận xã hội

Phe truyền thống: Luôn yêu mến bản chỉnh sửa thập niên 70 vì nó giữ được sự cân bằng giữa tính kịch tính và logic.

Phe "Tân tu": Thích thú với những góc khuất tâm lý mới (như chuyện tình Hoàng Dược Sư - Mai Siêu Phong) nhưng cũng e ngại việc Kim Dung đôi khi "giải thích quá nhiều" làm mất đi sự bí ẩn của nhân vật.

Kết luận

Việc chỉnh sửa Anh hùng xạ điêu phản ánh sự cầu toàn của một bậc thầy. Kim Dung không chỉ muốn viết một câu chuyện hay, ông muốn xây dựng một bộ "Chính sử võ hiệp". Dù có những chi tiết gây tranh cãi, nhưng không thể phủ nhận rằng các bản chỉnh sửa đã giúp tác phẩm đứng vững trước thử thách của thời gian, trở thành chuẩn mực cho mọi dòng văn học kiếm hiệp sau này.
......


Sự thay đổi trong tính cách của nhân vật Dương Khang giữa các bản chỉnh sửa 

Nhân vật Dương Khang trong Anh hùng xạ điêu luôn là một trong những hình tượng gây tranh cãi nhất. Qua các bản chỉnh sửa (từ Cựu tác đến Tân tu), Kim Dung đã không ngừng đắp bồi, thay đổi các tình tiết xoay quanh nhân vật này.

Sự biến chuyển đó không chỉ đơn thuần là sửa lỗi logic, mà còn phản ánh sự thay đổi trong nhãn quan của Kim Dung về ranh giới mong manh giữa số phận (nghịch cảnh khách quan) và bản chất (lựa chọn chủ quan).

1. Bản Cựu tác: Một kẻ ác mang tính "mặc định"

Ở những bản thảo đầu tiên đăng báo, Dương Khang hiện lên là một nhân vật phản diện khá điển hình, độc ác và ít có chiều sâu tâm lý.

Đặc điểm: Sự phản bội của Dương Khang đối với dòng máu người Hán và cha đẻ (Dương Thiết Tâm) được mô tả như một bản chất xấu xa bẩm sinh. Hắn tham vinh hoa phú quý một cách mù quáng và không có nhiều sự dằn vặt.

Quan điểm: Thời kỳ này, Kim Dung dường như nghiêng về giả thuyết "Bản chất quyết định số phận". Kẻ ác sinh ra đã mang mầm mống của sự bội phản, dù có được giáo dục trong môi trường tốt (phái Toàn Chân) vẫn không thể quay đầu.

2. Bản Tân đính: Bi kịch của sự giáo dục và môi trường sống

Trong bản chỉnh sửa thập niên 70 (bản phổ biến nhất tại Việt Nam), Kim Dung đã thổi vào Dương Khang một linh hồn phức tạp hơn nhiều.

Sự giằng xé: Dương Khang bắt đầu biết đau khổ khi đứng giữa hai người cha: một người cho hắn hình hài (Dương Thiết Tâm) và một người cho hắn danh vọng, tình thân suốt 18 năm (Hoàn Nhan Hồng Liệt).

Tình yêu với Mục Niệm Từ: Việc bổ sung chiều sâu cho mối tình này giúp Dương Khang "người" hơn. Hắn không hoàn toàn là quỷ dữ, hắn vẫn biết yêu, nhưng tình yêu đó không đủ lớn để chiến thắng tham vọng.

Quan điểm: Kim Dung bắt đầu chuyển sang tư tưởng "Số phận nhào nặn bản chất". Dương Khang đáng trách nhưng cũng đáng thương. Sống 18 năm dưới danh phận hoàng tử Đại Kim, việc bắt hắn ngay lập tức từ bỏ tất cả để làm một thường dân áo vải là một thử thách quá nghiệt ngã của số phận.

3. Bản Tân tu: Sự khẳng định về "Quyền lựa chọn" của cá nhân

Đến bản chỉnh sửa cuối cùng (những năm 2000), Kim Dung đã thực hiện những thay đổi tinh tế nhưng mang tính triết lý sâu sắc để làm rõ quan điểm về sự tự do tự tại của con người.

Làm rõ thái độ của Dương Khang với Hoàn Nhan Hồng Liệt

Kim Dung nhấn mạnh rằng Dương Khang không hề bị lừa dối hoàn toàn. Hắn biết rõ Hoàn Nhan Hồng Liệt là kẻ thù giết cha, cướp mẹ, nhưng hắn vẫn chọn tôn thờ kẻ thù.

Phân tích: Đây là điểm mấu chốt. Kim Dung muốn tách biệt giữa "tình thân nuôi dưỡng" và "lựa chọn đạo đức". Việc Dương Khang tiếp tục nhận giặc làm cha không còn là vì sự nhầm lẫn, mà là một sự đánh đổi tự nguyện.

Đối trọng với Quách Tĩnh

Dương Khang và Quách Tĩnh có cùng xuất phát điểm: cha bị hại, mẹ mang thai lánh nạn nơi đất khách.

Quách Tĩnh: Sống giữa thảo nguyên Mông Cổ, được Thành Cát Tư Hãn trọng dụng, phong làm Kim Mã Quận chúa, tiền đồ rực rỡ nhưng vẫn chọn trở về bảo vệ biên thùy Trung Nguyên.

Dương Khang: Sống trong vinh hoa, chọn ở lại bên kẻ thù để duy trì quyền lực.

Kết luận của Kim Dung: Số phận (nghịch cảnh) có thể đặt hai người vào cùng một hoàn cảnh, nhưng bản chất (lựa chọn) sẽ đưa họ đến hai cái kết khác nhau.

4. Phân tích & Đánh giá: Số phận hay Bản chất?

Qua các bản chỉnh sửa, Kim Dung muốn gửi gắm một thông điệp khắc nghiệt nhưng công bằng: Số phận là quân bài ta được chia, nhưng cách đánh quân bài đó là bản chất của mỗi người.

Sự tàn nhẫn của Kim Dung: Ông không cho Dương Khang một cơ hội "tẩy trắng". Cái chết đau đớn, cô độc và nhục nhã của Dương Khang tại miếu Thiết Thương là lời khẳng định rằng: Con người phải chịu trách nhiệm đến cùng cho những lựa chọn của mình, dù nghịch cảnh có bào chữa cho họ đến thế nào đi nữa.

Dư luận: Độc giả bản Tân tu cảm thấy Dương Khang tàn độc hơn, nhưng cũng thực tế hơn. Hắn không còn là nạn nhân của hoàn cảnh, mà là một kẻ phản diện chủ động.

Cảm nhận

Dương Khang chính là "tấm gương phản chiếu" của Quách Tĩnh. Nếu không có sự tha hóa của Dương Khang, chúng ta sẽ không thấy được sự vĩ đại của Quách Tĩnh. Kim Dung đã biến Dương Khang từ một kẻ ác thông thường thành một bài học về sự tha hóa của linh hồn trước quyền lực.

Kết luận: 

Qua hành trình chỉnh sửa Dương Khang, Kim Dung đã đi từ việc đổ lỗi cho "máu xấu" (Cựu tác) sang "hoàn cảnh" (Tân đính) và cuối cùng là "sự lựa chọn cá nhân" (Tân tu). Điều này cho thấy tư tưởng của ông ngày càng hiện đại và nhân văn: Con người chính là những gì họ chọn.
....

Dưới đây là những tình tiết thay đổi của Kim Dung:

1. Mai Siêu Phong từng là 1 a hoàn (sau khi cha mẹ mất, chú của cô không đủ khả năng nuôi dạy cô và phải bán cô cho nhà họ Giang (hoặc họ Tưởng - Nguyên bản là JIANG) rất giàu có. Ở tuổi 12, Mai Siêu Phong đã hơi bị... đẹp và ông chủ nhà họ Giang rất khoái cô. Một hôm Mai Siêu Phong đang giặt quần áo thì lão dê già họ Giang tiến đến gần định sàm sỡ rờ vào ngực. Cô đẩy lão ra xa, xà phòng trên tay cô dính đầy bộ râu của lão. Mai Siêu Phong thấy thế bật cười khúc khích. Giang phu nhân - một mụ già đanh đá - nghĩ rằng cô đang quyến rũ chồng mình. Mụ ta đánh, mắng, thậm chí còn định móc mắt cô. Lúc đó Hoàng Dược Sư đi qua, dạy cho mụ một bài học và chuộc giải thoát Mai Siêu Phong . Cô trở thành đệ tử thứ 3 của lão Tà.

2. Ðại đệ tử của Hoàng Dược Sư là Khúc Linh Phong lúc đó 30 tuổi, góa vợ. Cô NGốc cũng đã được sinh ra. Là đại đệ tử Khúc thường đảm trách việc dạy văn võ cho những sư đệ sư muội.

3. Khi Mai Siêu Phong lớn lên, cô xinh đẹp như 1 nàng tiên. Hoàng Dược Sư (chưa lấy vợ - còn trai tơ mơn mởn), Khúc Linh Phong và Trần Huyền Phong đều bị đốn đẹp, hạ gục bởi nhan sắc của cô. Khúc Linh Phong giấu kín những cảm xúc vì Khúc vừa góa vợ và không muốn nghĩ về ái tình yêu đương thêm nữa.

Bên cạnh đó, ông ta phát hiện ra rằng Hoàng Dược Sư thầm yêu Mai Siêu Phong, Hoàng Dược Sư cảm thấy buồn phiền vì những cảm xúc đó. Có một bài thơ nào đó của Âu Dương Tu, một chính khách thời Tống cũng nói đến cảm giác khó xử khi yêu một người không thể với tới. Hoàng Dược Sư viết bài thơ đó vài lần, vô tình và gián tiếp thổ lộ cảm xúc của Hoàng cho Khúc Linh Phong .

4. Khi đó Trần Huyền Phong đã bắt đầu có mối quan hệ hủ hóa với Mai Siêu Phong, Khúc Linh Phong phát hiện, ông ta giao đấu với họ Trần, Trần Huyền Phong bị đánh bại. Khúc Linh Phong rất tức giận bởi ông ta cảm thấy Trần và Mai đã phản bội sư phụ. Mai đã từng 1 lần thề rằng sẽ ở bên sư phụ trọn đời dù bất cứ điều gì xảy ra. (Con gái nói có là không). Khi Hoàng Dược Sư biết lý do của trận giao đấu, lão nổi giận với Khúc, đánh gãy chân ông ta và đuổi Khúc và Cô Ngốc đi. Khúc và Cô Ngốc rời khỏi đảo Ðào Hoa. Hoàng Dược Sư quá sĩ diện nên đã đổ lỗi hết cho Khúc Linh Phong. Và từ đó Hoàng Dược Sư phớt lờ Mai và Trần, không truyền thụ thêm bất cứ thứ gì cho họ.

Vào một thời điểm nào đó, Hoàng rời khỏi đảo Ðào Hoa, vài tháng sau lão ta quay về với người vợ mới cưới (mẹ của Hoàng Dung). Hoàng phu nhân thậm chí còn trẻ hơn Mai Siêu Phong vài tháng tuổi.

Một lần trong một ngày lễ truyền thống của người Trung Quốc, Hoàng hơi quá chén, lão lầu bầu: "Ai dám bảo Hoàng mỗ yêu nữ đệ tử của mình? Linh Phong chỉ nói xàm! Giờ hắn đang ở đâu? Ta tha thứ cho hắn. Nói với hắn quay về đây!".

Khi Trần Huyền Phong nghe thấy điều này, Trần và Mai vô cùng lo lắng rất sợ Khúc trở về. Họ quyết định ăn cắp quyển hạ Cửu Âm Chân Kinh và rời khỏi đảo Ðào Hoa.

5. Châu Bá Thông quyết định tìm 1 chỗ để cất giấu quyển hạ Cửu Âm, gặp Hoàng Dược Sư và Hoàng phu nhân. Vẫn trò lừa như trong phiên bản 2, nhưng Chu Bá Thông nhìn thấy ánh mắt gian giảo của Hoàng Dược Sư và không phá hủy quyển sách. Ðiều này xảy ra khi Thất Quái đang tìm kiếm Quách Tĩnh và Lý Bình.

6. Trần và Mai ăn cắp Cửu Âm phần hạ và luyện tập nó, nhà họ Giang - gia đình đã mua Mai Siêu Phong, là những nạn nhân đầu tiên của phương pháp luyện công tàn bạo. Ðể mạnh hơn, họ còn luyện những môn võ công như Ðồng Thi Thiết Thi tức Thây Sắt, Xác Ðồng (điều này bây giờ được họ nói trực tiếp, chứ không gián tiếp như trong phiên bản trước).

7. Khi Trần và Mai bỏ trốn, Hoàng Dược Sư rất buồn chán thất vọng. Lục Thừa Phong và Vũ Nhãn Phong khuyên sư phụ của mình đừng nên quá đau buồn, do không cẩn trọng trong việc dùng từ ngữ, họ làm Hoàng Dược Sư nổi giận, lão đánh gãy chân họ và đuổi họ đi. Phùng Mạc Phong thấy không công bằng và nói ra, Hoàng Dược Sư cũng cho thành độc cước đại hiệp cho đủ bộ và đuổi đi. (Trong bản cũ nói Ðông Tà cắt gân chân cho què hết cả đám thay vì là đánh gãy chân như trong bản mới)

8. Lục Thừa Phong muốn bắt Trần và Mai, ông ta mời hơn 10 cao thủ để vây bắt họ, trong đó có Kha Tịch Tà, anh (hay là em - từ chữ "brother") của Kha Trấn Ác. Kha Tịch Tà viết 1 bức thư cho Kha Trấn Ác, rủ ông ta tham gia. Tuy nhiên lúc đó Thất Quái đang bận tìm kiếm mẹ con Quách Tĩnh. Kha Trấn Ác yên tâm rằng có nhiều cao thủ như vậy em mình sẽ an toàn. Hai năm sau trong cuộc chạm trán đầu tiên với Trần và Mai, họ Kha mới biết em mình đã "liệt oanh ngã xuống, khắp đơn vị tiếc thương..."

9. Hoàng Dược Sư thường thở dài buồn bã, khi các đệ tử hỏi thì lão trả lời: "Ta không giận các ngươi, ta chỉ giận chính ta và Trời già kia".

10. Trần và Mai đã thoát khỏi sự truy lùng của Lục Thừa Phong, giết được vài người (có cả Kha Tịch Tà) nhưng cũng bị trọng thương. Mai sớm phát hiện ra Toàn Chân Thất Tử đang đi theo mình.

11. Lạc Anh Thần Kiếm Chưởng được sửa thành Ðào Hoa Lạc Anh Chưởng.

12. Ðề cập đến Tiêu/Kiều Phong 2 lần. Lần 1 về Hàng Long Thập Bát chưởng: Tiêu Phong và Hư Trúc đã có công cải biến môn võ công này, làm nó trở nên mạnh mẽ, tinh thuần, đơn giản hơn. Lần 2 là do Hoàng Dung, khi nàng gặp 3 trưởng lão Cái Bang, nàng đề cập đến uy dũng của Tiêu Phong trong các trận loạn chiến ở Tụ Hiền Trang và Thiếu Lâm Tự.

13. Cửu Âm Bạch Cốt Trảo, Tồi Tâm Chưởng, Bách Xà Tiên (trong bản cũ là Ðộc Long Tiên) không phải do Hoàng Thường nghĩ ra mà đó là của những kẻ thủ của ông ta. Ông ta nghiên cứu võ công của kẻ thù và viết ra sách, kèm theo là những cách để chống lại các tuyệt kỹ tàn bạo đó. Trần và Mai chỉ luyện những môn võ của kẻ thù của Hoàng Thường vì chúng không đòi hỏi nội công thượng thừa của Ðạo Gia.

14. Quách Tĩnh học cả 2 phần Cửu Âm. Bản sao Cửu Âm phần hạ được Hoàng Dược Sư lấy lại khi lão gặp Mai và Lục ở Quy Vân Trang.

15. Quách Tĩnh và Hoàng Dung bảo vệ Thanh Châu. Bởi Kim Dung viết trong phần bình luận rằng Quách Tĩnh tiếp tục bảo vệ Tương Dương trong Thần Ðiêu Hiệp Lữ. Ngay khi Quách, Hoàng sang Mông Cổ gặp Thành Cát Tư Hãn, viên tướng giữ thành Thanh Châu lập tức đầu hàng.

16. Người đặt tên cho Dương Quá là Hoàng Dung, khi còn rất bé, Dương Quá đã là đệ tử của Quách Hoàng. Quách Hoàng mời Mục Niệm Từ (trong bản lộn xộn nào đó hình như cô này còn có tên là Tần Nam Cầm, có con hỏa điểu mổ mù mắt Lý Mạc Thu) đến sống ở Ðào Hoa đảo. Tuy nhiên Mục Niệm Từ cảm thấy tủi thân khi nhìn thấy họ quá hạnh phúc, cô nói với Quách Hoàng rằng sẽ quay trở lại đảo Ðào Hoa khi nào Dương Quá đủ lớn để học võ công.

17. Ông nội của Hoàng Dược Sư là 1 mệnh quan dưới triều Tống Cao Tông. Ông nhiều lần kiến nghị về sự vô tội của Nhạc Phi. Vì thế ông bị giáng cấp, nhưng ông vẫn tiếp tục kiến nghị và kêu gọi mọi người cùng nhau bảo vệ Nhạc Phi. Cuối cùng ông bị bắt và bị xử trảm vì tội khích động dân chúng làm loạn. Gia đình ông bị đày đến Vân Nam. Hoàng Dược Sư lớn lên ở đó.

Lão học cả văn và võ. Văn thì học dưới sự dạy dỗ của cha, còn võ thì không thấy đề cập trong truyện. Khi lớn lên, lão cho rằng gia đình mình đã sai và thường tranh cãi với cha về cái gọi là trung hiếu với hoàng thượng. Trái với ước muốn của cha, lão không tham dự 1 cuộc thi ở tỉnh và sau đó cha của lão đã quyết định từ con. Hoàng Dược Sư lang bạt khắp nới từ đó, lão thường viết những bài thơ, đoạn văn nổi loạn lên tường của các trường học. Triều đình cử nhiều người đi bắt Hoàng nhưng vô ích. Lão được người đời gọi là anh hùng tà giáo, sau đó dần trở thành Ðông Tà.

18. Cảnh giới Tam Hoa Tụ Ðỉnh (3 Flowers Assembling Palms) của phái Toàn Chân giờ được sửa thành Treading Frost And Breaking Ice Palms (Ðạp Tuyết Phá Băng Chưởng???)

19. Thêm nhiều thông tin về sư phụ của Cừu Thiên Nhận: Thượng Quan Kiếm Nam.

-----------------------

Bài liên quan:

No comments: