Hoa Văn
Phạm Dao là nhân vật phụ trong Ỷ thiên đồ long ký, nhưng để lại ấn tượng sâu sắc, ám ảnh. Dưới ngòi bút tài hoa của Kim Dung, Phạm Dao (Quang Minh Hữu Sứ của Minh giáo) hiện lên như một trong những nhân vật phức tạp, bi tráng và hấp dẫn bậc nhất. Từ một mỹ nam tử hào hoa phong nhã cho đến một ác đầu đà hủy dung câm điếc, cuộc đời Phạm Dao là một bản anh hùng ca thầm lặng đẫm máu, nước mắt và cả sự giảo hoạt vô song. Thú vị: quận chúa xinh đẹp Triệu Mẫn đã rủ Phạm Dao đi theo hộ giá khi nàng hẹn hò với trai đẹp Trương Vô Kỵ vì tưởng rằng người câm sẽ không lộ chuyện của nàng ra ngoài, mắc cỡ lắm!
Lịch sử thân thế, Môn phái và Vị thế giang hồ
* Môn phái và Vị thế:
Phạm Dao là Quang Minh Hữu Sứ của Minh Giáo. Cùng với Quang Minh Tả Sứ Dương Tiêu, hai người được giang hồ xưng tụng là "Tiêu Dao nhị tiên".
Trong hệ thống phân cấp của Minh Giáo, Tả - Hữu Quang Minh sứ giả có địa vị vô cùng tôn quí, đứng trên cả Tứ đại hộ giáo Pháp vương (Tử, Bạch, Kim, Thanh) và chỉ dưới quyền một mình Giáo chủ.
* Bối cảnh:
Khi giáo chủ Dương Đính Thiên mất tích kéo theo sự chia năm xẻ bảy của Minh Giáo, Phạm Dao không tham gia tranh giành quyền lực mà lặng lẽ một thân một mình bôn tẩu giang hồ nhiều năm trời để tìm kiếm tung tích giáo chủ. Về sau, phát hiện mưu đồ diệt giáo của Nhữ Dương Vương và Thành Côn, Phạm Dao đã quyết định thực hiện một kế hoạch nội ứng chấn động.
Ngoại hình và Tình trường:
* Từ đệ nhất mỹ nam đến kẻ tàn phế
Ngoại hình: Lúc còn trẻ, Phạm Dao là một thanh niên anh tuấn, tiêu sái, nhan sắc làm say đắm biết bao người. Tuy nhiên, để thâm nhập vào Nhữ Dương Vương phủ mà không bị Thành Côn phát giác, ông đã tự tay cầm dao rạch nát khuôn mặt mình thành bảy tám vết sẹo vắt ngang dọc, nhuộm tóc thành màu đỏ hung, tự biến mình thành một gã đầu đà Tây Vực xấu xí, gớm ghiếc mang tên Khổ Đầu Đà.
Tình trường: Đằng sau khuôn mặt bị hủy hoại ấy là một trái tim si tình. Phạm Dao từng yêu say đắm Đại Ỷ Ti (Tử Sam Long Vương, Kim Hoa bà bà) - đệ nhất mỹ nhân võ lâm đương thời. Dù phu nhân giáo chủ có ý tác hợp, Đại Ỷ Ti vẫn một mực cự tuyệt, thậm chí vung kiếm thề không lấy chồng. Phạm Dao tôn trọng lời thề đó và ôm mối tình câm lặng, sau này khi Đại Ỷ Ti phạm giáo qui, chính ông là người hết lòng che chở, xin giảm án cho nàng.
Tàn nhẫn với kẻ thù, tàn độc với chính mình nhưng trung nghĩa ngất trời
Phạm Dao là hình mẫu một "ác nhân mang tâm Phật" đối với Minh Giáo:
Phạm Dao là hình mẫu một "ác nhân mang tâm Phật" đối với Minh Giáo:
* Sự hi sinh tột cùng:
Việc tự hủy nhan sắc (thứ mà con người vô cùng trân quí) và giả câm suốt hơn chục năm trời chứng tỏ một ý chí sắt đá, lòng trung thành tuyệt đối với Minh Giáo mà người thường không thể làm nổi.
* Tàn nhẫn và quyết đoán:
Để lấy lòng tin của Nhữ Dương Vương, Phạm Dao không ngần ngại tự tay đánh chết ba tên hương chủ của bản giáo. Nhưng khi Trương Vô Kỵ tha thứ, ông lập tức chặt đứt hai ngón tay của mình để tự trừng phạt cho tội tàn sát đồng môn, ép Trương Vô Kỵ phải quì xuống ngăn cản.
* Mưu mẹo, giảo hoạt và hài hước:
Trái ngược với sự nghiêm nghị của Dương Tiêu, Phạm Dao rất thích đùa cợt và dùng mưu hèn kế bẩn với kẻ địch. Ông là tác giả của mưu kế bắt cóc Hàn Cơ (ái thiếp của Nhữ Dương Vương) ném vào giường Lộc Trượng Khách để tống tiền lấy thuốc giải. Ông cũng là người buông lời cay độc trêu tức Diệt Tuyệt sư thái, phao tin đồn Chu Chỉ Nhược là... con tư sinh của hai người.
Võ công
Phạm Dao là một bách khoa toàn thư về võ học. Trong thời gian giả câm làm võ sư cho Triệu Mẫn, ông đã phô diễn võ công uyên bác, tà chính kiêm tu, am hiểu chiêu số của vô số môn phái.Ông có thể dễ dàng dùng kiếm pháp Côn Lôn để chỉ điểm cho Triệu Mẫn.
Phạm Dao là một bách khoa toàn thư về võ học. Trong thời gian giả câm làm võ sư cho Triệu Mẫn, ông đã phô diễn võ công uyên bác, tà chính kiêm tu, am hiểu chiêu số của vô số môn phái.Ông có thể dễ dàng dùng kiếm pháp Côn Lôn để chỉ điểm cho Triệu Mẫn.
Khi đấu với Trương Vô Kỵ tại bãi đá vụn, Phạm Dao biến hóa liên tục từ ưng trảo sang sư chưởng, hổ trảo, hạc chủy, đánh đến bảy tám mươi chiêu khiến Trương Vô Kỵ phải thầm khen ngợi võ công của ông còn cao hơn cả Bát Tí Thần Kiếm Phương Đông Bạch.
Những tình tiết nổi bật và Nhân vật liên quan
* Tái ngộ tại chùa Vạn An:
Dưới lớp vỏ Khổ Đầu Đà, Phạm Dao đã thử tài Trương Vô Kỵ một trận kinh thiên động địa rồi mới quì xuống nhận giáo chủ. Khoảnh khắc "Tiêu Dao nhị tiên" hội ngộ, Dương Tiêu nhìn khuôn mặt nát bấy của huynh đệ mà rơi lệ là một trong những cảnh quay cảm động nhất truyện.
* Trí đấu Lộc Trượng Khách:
Để đoạt thuốc giải Thập Hương Nhuyễn Cân Tán, Phạm Dao hâm rượu pha thuốc mê hạ gục Hạc Bút Ông. Sau đó, ông bày binh bố trận, dùng Hàn Cơ ép Lộc Trượng Khách giao thuốc giải, thể hiện sự mưu mô đến độ tàn nhẫn nhưng cực kỳ hiệu quả.
* Cứu Không Văn phương trượng tại Đồ Sư đại hội:
Cùng với Nhan Viên của Hậu Thổ Kỳ, Phạm Dao đã đào hầm chui xuống đất cứu phương trượng Không Văn, vạch trần âm mưu của Thành Côn, hóa giải hiềm khích với Không Trí thần tăng (người trước đó ông đã dùng mưu hẹn đấu để tránh phải giao phong).
* Chỉ điểm phá giải Cửu Âm Bạch Cốt Trảo:
Tại Đại hội Đồ Sư, bằng sự thông tuệ võ học, Phạm Dao đã cùng Trương Vô Kỵ nhẩm tính và tìm ra cách dùng Loạn Hoàn Quyết trong Thái Cực Quyền để bẻ gãy bộ trảo pháp tàn độc của Tống Thanh Thư.
Bình luận và Đánh giá
* Góc nhìn về sự hi sinh và lòng trung thành:
* Góc nhìn về sự hi sinh và lòng trung thành:
Phạm Dao là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần "đốt cháy thân mình để thắp sáng Minh Giáo". Nếu Dương Tiêu giữ gìn cơ nghiệp bằng sự kiêu ngạo trấn thủ Quang Minh Đỉnh, thì Phạm Dao chọn chui rúc vào vũng bùn dơ bẩn của kẻ thù. Việc ông rạch nát khuôn mặt tuấn tú không chỉ là nỗi đau thể xác, mà là sự tự sát về mặt bản ngã. Ông từ bỏ thân phận Quang Minh Hữu Sứ oai phong để làm một kẻ nô tài câm điếc mặc người sai bảo. Sự vĩ đại của Phạm Dao nằm ở chỗ ông làm việc trượng nghĩa bằng thủ đoạn của kẻ tiểu nhân. Ông không câu nệ hư danh "chính phái", sẵn sàng dùng mỹ nhân kế, hạ độc, đâm lén, uy hiếp... miễn là cứu được Minh Giáo và kháng Nguyên thành công.
* Góc nhìn về tính tương phản:
* Góc nhìn về tính tương phản:
Kim Dung đã tạo ra một nhân vật Phạm Dao đầy tính tương phản.
Bề ngoài: Vô cùng xấu xí, gớm ghiếc, dị dạng. Bên trong: Là một tâm hồn tinh tế, uyên bác, trí tuệ trác tuyệt.
Hành động: Tàn nhẫn, tà môn, hạ độc thủ. Đích đến: Đại nhân, đại nghĩa, vì nước vì dân. Chính sự tương phản này khiến Phạm Dao thật người, thật đời hơn bất cứ vị đại hiệp khuôn thước nào. Khoảnh khắc ông cười sằng sặc nhận Chu Chỉ Nhược là con rơi để trêu tức Diệt Tuyệt sư thái, hay lúc ông mời bọn Hạc Bút Ông ăn thịt chó rồi hạ độc, mang lại một cảm giác sảng khoái, phá vỡ hoàn toàn những giáo điều bảo thủ của võ lâm đương thời.
Kết luận
Quang Minh Hữu Sứ Phạm Dao không phải là nhân vật chính của Ỷ Thiên Đồ Long Ký, nhưng là một mảnh ghép không thể thiếu tạo nên sự đa dạng và chiều sâu cho Minh Giáo. Bỏ qua tình yêu, nhan sắc, danh dự và cả tiếng nói, ông đổi lấy sự tồn vong của giáo phái. Phạm Dao là một viên ngọc quí lấm bùn, một "anh hùng trong lốt ác quỉ", khiến độc giả vừa kinh hãi trước thủ đoạn của ông, vừa rớt nước mắt trước sự hi sinh vĩ đại, và phải bật cười vì những trò đùa giảo hoạt của ông trên chốn giang hồ.
....
Triệu Mẫn mắc cỡ khi đi hẹn hò với trai đẹp Trương Vô Kỵ
Triệu Mẫn quyết định đến gặp Trương Vô Kỵ tại một quán rượu nhỏ ở Đại Đô và dẫn theo Khổ Đầu Đà (chính là Phạm Dao giả dạng) làm hộ vệ. Trên đường đi, Khổ Đầu Đà đã tinh ý nhận ra má nàng ửng hồng, thẹn thùng xen lẫn hoan hỉ, liền hiểu ngay nàng quận chúa có tình ý với Trương giáo chủ.
Điều thú vị nhất là Phạm Dao tự đoán ra ngay lý do tại sao mình lại được chọn làm kỳ đà cản mũi:
"Nàng ta sao không gọi Huyền Minh nhị lão là kẻ thân tín hơn mà lại bảo mình đi theo? Đúng rồi, chỉ vì mình câm không nói được nên sẽ không tiết lộ bí mật của cô ta".
Nghĩ đến cảnh tượng trớ trêu này, Phạm Dao gật gù, nở một nụ cười kỳ bí khiến Triệu Mẫn phải làm mặt giận hỏi ông cười gì. Khi đến quán rượu, Phạm Dao rất biết điều, ra hiệu mình sẽ ra ngoài ngồi để nhường không gian riêng tư cho hai người.
Trong cuộc rượu, Triệu Mẫn đưa ra yêu cầu thứ nhất trong ba điều kiện: yêu cầu Trương Vô Kỵ dẫn nàng ra hải ngoại đi mượn thanh đao Đồ Long của Tạ Tốn để xem trong một giờ. Đang lúc nói chuyện, bỗng bên ngoài đỏ rực, tiếng người reo hò vì bảo tháp chùa Vạn An bị cháy. Triệu Mẫn kinh hoảng chạy lại cửa sổ nhìn ra và gọi to: "Ối chao, bảo tháp của chùa Vạn An bị cháy rồi. Khổ đại sư, khổ đại sư, lại đây mau.".
Nàng gọi luôn mấy tiếng không thấy Khổ Đầu Đà đâu, vội chạy ra ngoài cũng chẳng thấy tăm hơi, hỏi chưởng quĩ thì mới hay vị đầu đà vừa đến là đã đi ngay từ lâu rồi. Đến lúc này, Triệu Mẫn mới chợt nhận ra sự tình: "Triệu Mẫn cực kỳ lạ lùng, nghĩ đến hồi tối y nở một nụ cười bí hiểm, đôi má không khỏi đỏ bừng, cúi đầu quay lại liếc Trương Vô Kỵ một cái.".
Thiếu nữ mới biết yêu
Tình huống này đã phơi bày một khía cạnh cực kỳ nữ tính, đáng yêu và đời thường của nàng quận chúa vốn nổi tiếng tàn độc, lắm mưu nhiều kế. Khi đi hẹn hò với "kẻ thù", Triệu Mẫn vẫn mang tâm lý của một thiếu nữ mới biết yêu, sợ bị người nhà hay thủ hạ phát hiện. Sự lựa chọn Khổ Đầu Đà làm người hộ tống là một nước cờ ngỡ như hoàn hảo và tinh ranh của nàng: chọn một vệ sĩ võ công tuyệt đỉnh, trung thành, và đặc biệt là "bị câm" nên tuyệt đối kín miệng, không sợ rò rỉ việc mình lén lút đi gặp giai.
Thế nhưng, "kẻ cắp bà già gặp nhau", nàng quận chúa thông minh tuyệt đỉnh lại bị chính gã điệp viên nằm vùng lừa gạt một vố đau điếng. Nàng đâu ngờ Khổ Đầu Đà không hề câm, và ông ta đã thấu tỏ "hồng tâm" (ý đồ đi hẹn hò) của nàng ngay từ nụ cười bí hiểm ban tối. Cảm giác má đỏ bừng của Triệu Mẫn lúc phát hiện Khổ Đầu Đà đã biến mất từ lâu chính là sự ngượng ngùng tột độ của một cô gái bị bắt quả tang đang lén lút mượn cớ để hẹn hò.
Trong cuộc rượu, Triệu Mẫn đưa ra yêu cầu thứ nhất trong ba điều kiện: yêu cầu Trương Vô Kỵ dẫn nàng ra hải ngoại đi mượn thanh đao Đồ Long của Tạ Tốn để xem trong một giờ. Đang lúc nói chuyện, bỗng bên ngoài đỏ rực, tiếng người reo hò vì bảo tháp chùa Vạn An bị cháy. Triệu Mẫn kinh hoảng chạy lại cửa sổ nhìn ra và gọi to: "Ối chao, bảo tháp của chùa Vạn An bị cháy rồi. Khổ đại sư, khổ đại sư, lại đây mau.".
Nàng gọi luôn mấy tiếng không thấy Khổ Đầu Đà đâu, vội chạy ra ngoài cũng chẳng thấy tăm hơi, hỏi chưởng quĩ thì mới hay vị đầu đà vừa đến là đã đi ngay từ lâu rồi. Đến lúc này, Triệu Mẫn mới chợt nhận ra sự tình: "Triệu Mẫn cực kỳ lạ lùng, nghĩ đến hồi tối y nở một nụ cười bí hiểm, đôi má không khỏi đỏ bừng, cúi đầu quay lại liếc Trương Vô Kỵ một cái.".
Thiếu nữ mới biết yêu
Tình huống này đã phơi bày một khía cạnh cực kỳ nữ tính, đáng yêu và đời thường của nàng quận chúa vốn nổi tiếng tàn độc, lắm mưu nhiều kế. Khi đi hẹn hò với "kẻ thù", Triệu Mẫn vẫn mang tâm lý của một thiếu nữ mới biết yêu, sợ bị người nhà hay thủ hạ phát hiện. Sự lựa chọn Khổ Đầu Đà làm người hộ tống là một nước cờ ngỡ như hoàn hảo và tinh ranh của nàng: chọn một vệ sĩ võ công tuyệt đỉnh, trung thành, và đặc biệt là "bị câm" nên tuyệt đối kín miệng, không sợ rò rỉ việc mình lén lút đi gặp giai.
Thế nhưng, "kẻ cắp bà già gặp nhau", nàng quận chúa thông minh tuyệt đỉnh lại bị chính gã điệp viên nằm vùng lừa gạt một vố đau điếng. Nàng đâu ngờ Khổ Đầu Đà không hề câm, và ông ta đã thấu tỏ "hồng tâm" (ý đồ đi hẹn hò) của nàng ngay từ nụ cười bí hiểm ban tối. Cảm giác má đỏ bừng của Triệu Mẫn lúc phát hiện Khổ Đầu Đà đã biến mất từ lâu chính là sự ngượng ngùng tột độ của một cô gái bị bắt quả tang đang lén lút mượn cớ để hẹn hò.
Nàng xấu hổ vì nhận ra nụ cười ban nãy của thuộc hạ chính là nụ cười "đi guốc trong bụng" mình.
Đánh giá và Cảm nhận:
Đây là một trong những tình tiết hài hước, duyên dáng và có tính giải trí cao bậc nhất mà Kim Dung đan cài vào giữa một cuộc chiến khốc liệt.
Đánh giá và Cảm nhận:
Đây là một trong những tình tiết hài hước, duyên dáng và có tính giải trí cao bậc nhất mà Kim Dung đan cài vào giữa một cuộc chiến khốc liệt.
Sự thú vị nằm ở nghịch lý hoàn hảo: Triệu Mẫn giấu gia đình đi "thả thính", cẩn thận chọn một gã câm làm bảo kê, ai ngờ lại chọn trúng ngay vị "đại ca" của người mình đang tán tỉnh. Ở chiều ngược lại, Phạm Dao mang danh đi hộ tống kẻ thù, hóa ra lại đi làm bóng đèn chứng kiến nữ chúa của địch đi hẹn hò với sếp của mình. Nụ cười kỳ bí của Phạm Dao và cái liếc mắt đỏ mặt xấu hổ của Triệu Mẫn tạo nên một màn hài kịch câm không lời nhưng đậm chất điện ảnh.
Qua lăng kính này, Kim Dung đã kéo Triệu Mẫn từ một "yêu nữ" cao cao tại thượng, thét ra lửa xuống thành một cô gái tuổi teen biết thẹn thùng, biết xấu hổ vì tình yêu. Chính sự ngây ngô, nữ tính và pha "tính già hóa non" này đã làm nên nét hấp dẫn độc nhất vô nhị của Triệu Mẫn. Nàng dẫu có tàn nhẫn, bá đạo đến đâu thì trong lưới tình, nàng vẫn chỉ là một thiếu nữ trong sáng, đáng yêu, khiến người đọc (và cả Trương Vô Kỵ) không thể nào không mỉm cười và yêu mến.
....
Bài liên quan:
No comments:
Post a Comment